| శతకములు | నరసింహ శతకము |
|
| సీ. |
తల్లిదండ్రులు భార్య తనయు లాప్తులు బావ - మఱఁదు లన్నలు మేనమామ గారు ఘనముగా బంధువుల్ గల్గినప్పటికైనఁ - దాను దర్లఁగ వెంటఁదగిలి రారు యముని దూతలు ప్రాణమపహరించుక పోఁగ - మమతతోఁ బోరాడి మాన్పలేరు బలగ మందఱు దుఃఖపడుట మాత్రమె కాని - యించుక యాయుష్యమియ్యలేరు |
|
| తే. |
చుట్టముల మీఁది భ్రమదీసి చూరఁ జెక్కి - సంతతము మిమ్ము నమ్ముట సార్థకంబు భూషణవికాస! శ్రీధర్మపురనివాస! - దుష్టసంహార! నరసింహ దురితదూర! |
21 |
| సీ. |
ఇభరాజవరద! నిన్నెంతఁ బిల్చినఁగాని - మాఱు పల్కవదేమి మౌనితనమొ? మునిజనార్చిత! నిన్నుమ్రొక్కి వేఁడినఁగాని - కనులఁ బడవదేమి గడుసుఁదనమొ? చాల దైన్యమునొంది చాటు జొచ్చినఁగాని - భాగ్య మియ్యవదేమి ప్రౌఢతనమొ? స్థిరముగా నీ పాదసేవఁ జేసెద నన్న - దొరకఁ జాలవదేమి ధూర్తతనమొ? |
|
| తే. |
మోక్షదాయక! యిటువంటి మూర్ఖజనుని - కష్టపెట్టిన నీకేమి కడుపునిండు భూషణవికాస! శ్రీధర్మపురనివాస! - దుష్టసంహార! నరసింహ దురితదూర! |
22 |
| సీ. |
నీమీఁది కీర్తనల్ నిత్యగానముఁ జేసి - రమ్యమొందింప నారదుఁడఁగాను సావధానముగ నీచరణ పంకజ సేవ - సలిపి మెప్పింపంగ శబరిఁగాను బాల్యమప్పటి నుండి భక్తి నీయందునఁ - గలుగను బ్రహ్లాదఘనుఁడఁగాను ఘనముగా నీమీఁద గ్రంథముల్ గల్పించి - వినుతిసేయను వ్యాసమునినిగాను |
|
| తే. |
సాధుఁడను మూర్ఖమతి మనుష్యాధముఁడను - హీనుఁడను జుమ్మి నీవు నన్నేలుకొనుము భూషణవికాస! శ్రీధర్మపురనివాస! - దుష్టసంహార! నరసింహ దురితదూర! |
23 |
| సీ. |
అతిశయంబుగఁ గల్లలాడనేర్చితిఁగాని - పాటిగా సత్యముల్ పలుకనేర సత్కార్య విఘ్నముల్ సలుప నేర్చితిఁగాని - యిష్ట మొందఁగ నిర్వహింపనేర నొకరి సొమ్ముకు దోసిలొగ్గ నేర్చితిఁగాని - చెలువుగా ధర్మంబు సేయనేర ధనము లియ్యంగ వద్దనఁగ నేర్చితిఁ గాని - శీఘ్ర మిచ్చెడునట్లు చెప్పనేరఁ |
|
| తే. |
బంకజాతాక్ష! నే నతిపాతకుఁడను - దప్పులన్నియు క్షమియింపఁ దండ్రి వీవె! భూషణవికాస! శ్రీధర్మపురనివాస! - దుష్టసంహార! నరసింహ దురితదూర! |
24 |
| సీ. |
ఉర్విలో నాయుష్యమున్న పర్యంతంబు - మాయ సంసారంబు మఱగి నరుఁడు సకల పాపములైన సంగ్రహించును గాని - నిన్నుఁ జేరెడి యుక్తినేర్వలేఁడు తుదకుఁ గాలునియొద్ద దూత లిద్దఱు వచ్చి - గుంజుక చనివారు గ్రుద్దుచుండ హింస కోర్వఁగలేక యేడ్చి గంతులువేసి - దిక్కు లేదని నాల్గుదిశలు చూడఁ |
|
| తే. |
దన్ను విడిపింప వచ్చెడి ధన్యుఁడేడి - ముందు నీ దాసుఁడైయున్న ముక్తి గలుగు భూషణవికాస! శ్రీధర్మపురనివాస! - దుష్టసంహార! నరసింహ దురితదూర! |
25 |
| సీ. |
అధిక విద్యావంతులప్రయోజకులైరి - పూర్ణశుంఠలు సభాపూజ్యులైరి సత్యవంతులమాట జనవిరోధంబాయె - వదరుఁబోతులమాట వాసికెక్కె ధర్మవాదనపరుల్ దారిద్ర్యమొందిరి - పరమలోభులు ధనప్రాప్తులైరి పుణ్యవంతులు రోగభూత పీడితులైరి - దుష్టమానవులు వర్ధిష్ణులైరి |
|
| తే. |
పక్షివాహన! మావంటిభిక్షుకులకు - శక్తిలేదాయె నిఁక నీవెచాటు మాకు భూషణవికాస! శ్రీధర్మపురనివాస! - దుష్టసంహార! నరసింహ దురితదూర! |
26 |
| సీ. |
భుజబలంబునఁ బెద్దపులులఁ జంపఁగవచ్చు - పాము కంఠముఁ చేతఁబట్టవచ్చు బ్రహ్మరాక్షసకోట్ల బాఱఁద్రోలఁగవచ్చు - మనుజుల రోగముల్ మాన్పవచ్చు జిహ్వ కిష్టముగాని చేఁదు మ్రింగఁగవచ్చు - పదును ఖడ్గముచేత నదుమవచ్చుఁ గష్టమొందుచు ముండ్లకంపలోఁ జొరవచ్చుఁ - దిట్టుఁబోతుల నోళ్లు కట్టవచ్చుఁ |
|
| తే. |
బుడమిలో దుష్టులకు జ్ఞానబోధ తెలిపి - సజ్జనులఁ జేయలేఁడెంత చతురుఁడైన భూషణవికాస! శ్రీధర్మపురనివాస! - దుష్టసంహార! నరసింహ దురితదూర! |
27 |
| సీ. |
అవనిలోఁ గల యాత్రలన్ని చేయఁగవచ్చు - ముఖ్యుఁడై నదులందు మునుఁగవచ్చు ముక్కుపట్టుక సంధ్యమొనసి వార్వఁగవచ్చు - దిన్నఁగా జపమాలఁ ద్రిప్పవచ్చుఁ వేదాల కర్థంబువిఱిచి చెప్పఁగవచ్చు - శ్రేష్ఠ క్రతువులెల్లఁ జేయవచ్చు ధనము లక్షలు కోట్లు దానమియ్యఁగవచ్చు - నైష్ఠికాచారముల్ నడుపవచ్చు |
|
| తే. |
జిత్త మన్యస్థలంబునఁ జేరకుండ - నీ పదాంభోజములయందు నిలుపరాదు భూషణవికాస! శ్రీధర్మపురనివాస! - దుష్టసంహార! నరసింహ దురితదూర! |
28 |
| సీ. |
కర్ణయుగ్మమున నీకథలు సోఁకినఁజాలు - పెద్ద పోగుల జోళ్లుపెట్టినట్లు చేతు లెత్తుచుఁ బూజసేయఁగల్గినఁజాలు - తోరంపు కడియాలు దొడిగినట్లు మొనసి మస్తకముతోమ్రొక్కఁ గల్గినఁ జాలు - చెలువమైన తురాయిచెక్కినట్లు గళము నొవ్వఁగ నిన్నుఁబలుకఁ గల్గినఁ జాలు - వింతగాఁ గంఠీలువేసినట్లు |
|
| తే. |
పూని నిన్నుఁ గొల్చుటే సర్వభూషణంబు - లితర భూషణముల నిచ్చగింపనేల? భూషణవికాస! శ్రీధర్మపురనివాస! - దుష్టసంహార! నరసింహ దురితదూర! |
29 |
| సీ. |
భువనరక్షక! నిన్నుఁబొగడనేరని నోరు - ప్రజకు గోచరమైన పాడుబొంద సురవరార్చిత! నిన్నుఁజూడఁగోరని కనుల్ - జలము లోపల నెల్లిసరపుగుండ్లు శ్రీరమాధిప! నీకుసేవఁజేయని మేను - కూలి కమ్ముడువోని కొలిమితిత్తి వేడ్కతో నీ కథల్వినని కర్ణములైనఁ - గఠినశిలాదులఁగలుగు తొలలు |
|
| తే. |
పద్మలోచన! నీ మీఁద భక్తిలేని - మానవుఁడు రెండుపాదాల మహిషమయ్య భూషణవికాస! శ్రీధర్మపురనివాస! - దుష్టసంహార! నరసింహ దురితదూర! |
30 |